Linnut

Ptaki stawów, jezior i rzek

Gatunki: 3 · każdy z nagraniem

Kaczki, łabędzie, perkozy i zimorodki łączy jedno: bez otwartej wody nie przetrwają. Wiele z nich zobaczysz w miejskim parku, inne tylko nad dużym jeziorem.

Do listy
Ptaki wodne

Gatunki znad słodkiej wody

Na górze te, których szukacie najczęściej. Kliknij trójkąt, a nagranie zagra od razu.

1

Krzyżówka

Anas platyrhynchos

Zielona głowa kaczora, fioletowoniebieskie lusterko

2

Kormoran

Phalacrocorax carbo

Czarny, z zielonym okiem i hakowatym dziobem

3

Zimorodek

Alcedo atthis

Mały niebiesko-rdzawy ptak lecący nisko nad wodą

Kwakanie krzyżówki i szum łabędzich skrzydeł

Głośne kwakanie, które każdy kojarzy z kaczką, wydaje samica krzyżówki. Kaczor kwacze podobnie, lecz niżej i ciszej, a samica broniąca gniazda albo młodych potrafi syczeć. Przy starcie skrzydła krzyżówki cicho świszczą. Najchętniej żeruje tam, gdzie woda ma mniej niż 0,9 m głębokości.

Łabędź niemy wcale nie milczy: chrząka, sapie i syczy na intruzów, choć odzywa się rzadziej niż inne łabędzie. Najbardziej znany jest pulsujący szum jego skrzydeł, słyszalny nawet z 1–2 km. Pewien polski samiec ważył prawie 23 kg, co uchodzi za rekord potwierdzony u ptaka zdolnego do lotu. W Polsce gnieździ się 4000–4200 par. Szare pisklęta nurkują już w wieku trzech tygodni.

Zimorodek łowi płytko, kormoran schodzi głęboko

Zimorodek poluje z gałęzi albo palika 1–2 m nad wodą. Gdy wypatrzy rybę, kiwa głową, żeby ocenić odległość, i spada stromo w dół, zwykle nie głębiej niż 25 cm. Odlatującego ptaka poznasz po elektryzująco niebieskim błysku na grzbiecie. Mierzy około 16 cm i waży 34–46 g. Złowioną rybę przekłada w dziobie i kilka razy uderza nią o gałąź.

Kormoran zostaje pod wodą 1–3 minuty, maksymalnie 9,5 m pod powierzchnią, a mniej więcej sześć na dziesięć zanurzeń prowadzi go aż do dna. Gniazduje koloniami nad rzekami, mokradłami i osłoniętymi zatokami. Poza nimi prawie się nie odzywa, w kolonii wydaje gardłowe dźwięki. W 2021 roku wirus ptasiej grypy uśmiercił w bałtyckich koloniach ponad 1700 tych ptaków.

Śmieszka, łyska i kaczki w kłopocie

Na stawach w całym kraju krzyczy mewa śmieszka. Polska ma jedną z dwóch największych populacji w Europie, około 250 000 par, porównywalną z brytyjską. Czarna łyska z białą tarczką na czole pływa, kiwając głową, a do krótkiego nurkowania odbija się małym podskokiem.

Nie wszystkim kaczkom wiedzie się dobrze. W jednej z badanych polskich populacji głowienki liczebność spadła o 92 % w ciągu 30 lat od zadomowienia się norek. Wiosną obserwuj perkoza dwuczubego: para tańczy na wodzie zsynchronizowany taniec godowy, a ryby łowi, goniąc je pod powierzchnią. Więcej o zimowych gościach z północy przeczytasz na stronie ptaków wybrzeża.